برای نگهداری صحیح غلات، مبارزه با آفات انباری را جدی بگیریم

سمیه محبانی فر، کارشناس ارشد صنایع غذایی

وجود آفات محصولات انبار شده در تجهیزات فرآیند تولید مواد غذایی بسیار آزاردهنده می‌باشد چراکه با محصولات غذایی سازگاری پیدا کرده و باعث ضرر و زیان بر سرمایه تولید می‌شود. مطابق با تحقیق هدفمند CEBR، مشخص گردید که ضررهای حاصل از هجوم آفات به ذخیره غذایی جهانی منجر به خسارتی بالغ بر ۶/۹ میلیون دلاری بر هزینه‌های عملیاتی کشورها شده است و ۸۴ درصد شرکت‌های آمریکایی نیز به دلایل هجوم آفات طی یک دوره ۵ ساله، تاثیر شبکه‌ای را بر درآمد یا بازده کاری خود گزارش کرده اند.

تحقیقات صورت گرفته در بخش کشاورزی آمریکا و دانشگاه ویسکانسین نشان می‌دهد به تنهایی در آمریکا، آفات محصولات انبار شده می‌تواند باعث صدمه زدن و آلودگی و مصرف بیشتر از ۱۰ درصد کل مواد غذایی تولید شده گردد که این مقدار در کشورهای توسعه یافته در حدود ۵۰ درصد یا بیشتر تخمین زده شده است.

حضور آفات در تجهیرات، فرآیند کاملا هزینه بر است که بهترین راه برای جلوگیری، مشاهده پیوسته و بهبود مستمر در برنامه مدیریت آفت یا همان IPM می‌باشد که حداقل سالانه با مدیریت حرفه‌ای آفات باید مورد ارزیابی قرار گیرد.

بیولوژی آفات محصولات انباری

اصطلاح آفات محصولات انباری دلالت بر تنوعی از حشرات متفاوت که قادر به تولید مثل در مواد غذایی هستند، دارد که یافتن این آفات در غذا به دلیل کوچک بودن، بدون کمک گرفتن از یک فرد حرفه‌ای تعلیم یافته بسیار چالش برانگیز است. وقتی آنها راهی به منبع غذایی پیدا کنند، تعداد زیادی از آفات بدون معطلی تولید مثل کرده و تکثیر می‌یابند و در این زمان کالای شما آلوده شده است. بعد از این مرحله آفات از سیلویی به سیلوی دیگر دیگر حرکت کرده و باعث آلوده‌سازی و آفت‌زدگی محصول می‌شود.

هر گروه از آفات دارای خصوصیات و رفتار متفاوت هستند و زمانی که آفات بالغ، منبع غذایی را پیدا کنند، در درون آن‌ها تخم‌گذاری انجام می‌دهند، لاروها، درون دانه غله رشد یافته و دانه را تا زمانی که فقط پوسته آن باقی بماند می‌خورند و تبدیل به شفیره در درون دانه می‌گردند، زمانی که به مرحله بزرگسالی می‌رسند، پوسته دانه‌ای که درون آن قرار دارد را جویده و از سوراخ خارج  و در محصول پدیدار می شوند و این مراحل را در تمامی دانه‌ها شروع می‌کنند.

سوسک کشیش یکی از بیشترین آفات معمول در گندم آمریکایی می‌باشد که طولی برابر ۳ میلی‌متر داشته و قادر به پرواز است. آن‌ها خیلی متحرک هستند و از سیلو به سیلو رفته و حتی گونه‌های بزرگتر را آلوده می‌کنند. بررسی خسارت به وسیله جستجوی گودشدگی در دانه یا سوراخ بیرونی که آفت از درون دانه جویده شده ایجاد کرده، صورت می‌گیرد. آفات رشدیافته در بیرون دانه، گروه وسیعی هستند که متاسفانه علاقه زیادی به غلات و محصولات آن دارند. بعضی از انواع آنها گروه وسیع‌تری از غذاها را مورد هجوم قرار می‌دهند؛ اما تعداد زیادی از آن‌ها دانه‌های شکسته و محصولات فرآیند شده را استفاده می‌کنند که معمول‌ترین گونه در این دسته‌بندی شبپره هندی است که نسبتا یکی از بزرگترین و قابل مشاهده‌ترین آفات محصولات انباری است و بدن این آفات به طول ۹ میلی‌متر و بال‌های آن ۱۵ میلی‌متر است. لارو شبپره هندی بافت ابریشمی را ترک کرده و روی محصول مدفوع و فضله می‌گذارد که این باعث چسبندگی محصول و تجهیزات می‌گردد.

تغذیه محصولات و غلات به وسیله آفات، سبب صدمه بیشتر به دانه و همچنین آسیب‌پذیری آن‌ها در مقابل کپک‌ها می‌گردد. سوسک قرمز آرد در این دسته‌بندی یکی دیگر از انواع معمول آفات هستند که خیلی کوچک بوده و طولی در حدود ۲ الی ۳ میلی‌متر دارند و در شرایط دور از دید و دسترس و مرطوب و کپکی رشد و تکثیر می‌یابند. لذا اگر در اطراف تجهیزات، خرابی لوله آب، رطوبت بالا، یا دانه کپک زده دارید باید فورا آن را برطرف کرد.

پیشگیری، مشاهده، بررسی، پاکسازی

فرد حرفه‌ای آموزش دیده می‌تواند به درستی در شناسایی گونه‌ها کمک کرده و بهترین برنامه عملیاتی پاکسازی را پیشنهاد دهد. اما با تیمی از کارکنان، مدیریت و بهترین متخصصان کنترل، می‌توان تاکتیک‌های ادامه‌داری که بخشی از برنامه IPM را تشکیل می‌دهد برای جلوگیری از آفات محصولات انباری، به کار گرفت.

بازرسی کشتی‌های وارداتی و کامیون‌های حمل بار

با دقت تمام کشتی‌های وارداتی و کامیون‌ها را برای حضور حشرات زنده، تار تنیده شده و دانه‌های آسیب دیده را بازرسی کنید. این‌ها ممکن است علامت آفات انباری باشد. اگر به حضور آفات مشکوک هستید، نمونه‌برداری کرده و در یک ظرف در بسته به همراه مشخصات در حدود یک ماه برای مشاهده نگه‌داری کنید.

تله های .فرومونی

بهترین وسیله برای مشاهده فعالیت آفات محصولات انبار شده، تله‌های فرمونی هستند که باید در اطراف تجهیزات قرار داده تا سریع‌ترین هشدار را در صورت حضور آ‌ن‌ها دریافت کنید. مشاهده آفات به دلیل کوچک بودن و خصوصیت پنهان شده آنها دشوار است، لذا با به کارگیری تله‌های فرمونی یک چشم اضافی برای مشاهده ۲۴ ساعتی در تمام هفته خواهید داشت و محوطه‌هایی که در تجهیزات یا اطراف آنها بیشترین امکان احتمال حضور و مشکلات آفات را دارند، مشخص می‌گردد.

کنترل دما

آفات انباری در دما بالا قادر به رشد نبوده و همچنین در دمای زیر ۱۵ درجه سانتی گراد ( ۶۰ درجه فارنهایت) تکثیر پیدا نمی‌کنند. در صورت امکان دانه‌ها را هوادهی کرده و خنک نگه دارید. همچینن دما را در درون سیلوها و سوله‌ها اندازه‌گیری کنید. نقاط گرم در انبوه دانه‌ها، نشانه‌ای از خطر فعالیت آفات و حشرات می‌باشد.

اصل ورود اول، خروج اول FIFO

محصولات فاسد، عامل حضور آفات هستند، بنابراین محصولات آسیب دیده و کهنه را در ابتدا خارج کنید. همچنین در مورد انبار هر کالایی بین دیوار و محصولات فاصله‌ای در حدود ۱۸ اینچ قرار دهید چراکه با این کار پاکسازی محوطه اطراف آسان‌تر صورت می‌گیرد.

استقرار یک برنامه پاکسازی و بهداشت

محدودیت در مقدار دسترسی به غذا بهترین و بیشترین عملکردی است که برای کم کردن رشد حشرات انجام می‌گردد. یک برنامه بهداشتی که در حال ارتقا مداوم است برای کارکنان مسئولیت‌هایی که مربوط به نقش آنان در تیم بهداشت است را تعیین می‌کند.

حل مسائل آفات با سریع‌ترین حالت ممکن در یک دوره طولانی سودمند خواهد بود، همان طور که هجوم افات طبیعتا مشکلات بیشتری در پاکسازی ایجاد خواهد کرد که به طور کلی عملکرد پیشگیرانه با یک مدیریت حرفه‌ای و ایجاد طرح IPM برای جلوگیری از آفات و حفاظت از محصولات و تجارت شما سودمند خواهد بود.

 

قبلی گزارشی از مشارکت کنندگان در نمایشگاه بین‌المللی آگروفود 2019
بعدی جبران کسری کاشت گندم تنها با اعلام به موقع افزایش نرخ گندم به کشاورزان میسر می شود

بدون دیدگاه

پاسخ خود را بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.