مدافع حقوق کار فرمایان در برابر سیلو سازان چه کسی است؟

یادداشتی از محمدناصر صدیقی، مدیرعامل شرکت تهران سازه

کارفرمایانی که قصد ساخت سیلو جهت ذخیره سازی گندم را دارند، اغلب با دو سوال عمده مواجه می شوند. انتخاب میان سیلوی بتنی یا فلزی بحث اولیه است که به دفعات متعدد در خصوص مزیت های استفاده از این نوع سیلوها گفته شده و در نهایت این کارفرمایان هستند که با توجه به بودجه، شرایط محیطی، مدت زمان انجام پروژه و مشاوره ای که به آن ها ارائه می شود، نوع سیلوی مناسب خود را انتخاب خواهند کرد اما در برخورد با احقاق حقوق کارفرمایان در برابر پیمانکاران سیلوساز تا به حال کمتر توجه شده است. در این مطلب با توجه به نوع فعالیت شرکت منتسب به نگارنده که در زمینه ساخت سیلو های بتنی فعالیت دارد، بیشتر موارد حول محور سیلوهای بتنی خواهد بود اما برخی موضوعات مشترک میان سیلوسازان بتنی و فلزی کار است.

اساسی ترین موضوعی که نه تنها در پروژه های سیلو سازی بلکه در سایر پروژه های ساخت و ساز افراد با آن مواجه می شوند، عدم اطلاع کارفرمایان از دوستان و دشمنان خود در کارگاه های ساختمانی است. بارها کارفرمایان، شخص حقیقی یا حقوقی را که حافظ منافعش بوده به چشم دشمن و شخصی را که در جهت تضییع منافعش حرکت می کند، امین دانسته اند. این اپیدمی خاص، تنها مختص پروژه های سیلو سازی نیست اما در پروژه های سیلو سازی به دلایلی که در مطلب فوق ذکر خواهد شد، نمود بیشتری دارد.

احقاق حقوق کارفرما شامل دو بخش ضوابط شهرداری و نظارت است. بر خلاف تصور عموم، منشا اکثریت ضوابط شهرداری ها در حفظ حقوق مالک است. لذا در بحث طراحی و ساخت سازه های صنعتی، ضوابط شهرداری عموما حافظ جان پرسنل، امنیت محل کار و امنیت سرمایه کارفرما است. به طور کلی شهرداری ها با همکاری سازمان نظام مهندسی سعی به ایجاد مکانیزمی کرده اند که ضمن درآمد زایی برای هر دو ارگان مربوطه در درجه اول حافظ منافع مالکان و استفاده کنندگان هر بنای نوساز باشد. در واقع شهرداری ها و سازمان نظام مهندسی با وضع مقررات و ملزم نمودن کارفرمایان و سازندگان به اخذ مجوز ها و تاییده ها، حتی در صورتی که نقشه های معماری و سازه ای دارای ایرادات جزئی یا کلی باشد، با اعمال این پروسه های ایجاد شده تا حد زیادی سازندگان و مالکان را ملزم به رفع ایرادات می کنند و با فرستادن ناظرین به محل، در زمان اجرا پروژه از قابل قبول بودن کیفیت مصالح،  اجرا و حصول اطمینان از پایبندی سازنده به نقشه های تایید شده، حقوق مالکین فعلی، ساکنین و مالکین آینده را احقاق می کنند. در زمینه سیلو های بتنی متاسفانه به دلیل رایج نبودن طراحی سازه سیلو بین مهندسان عمران و عدم آشنایی عوامل شهرداری و نظارت، با طراحی، استانداردها، نوع سازه ها، ضخامت دیوار ها و حداقل های میزان مصالح مصرفی (حتی در شهرهای اطراف تهران و کرج) جای سوء استفاده های عمدی و سهوی برای پیمکاران باز است.

حال که کارفرمایان در این شرایط که ضوابط شهرداری و حتی حضور ناظرین در محل پروژه ضامن احقاق حقوقشان نیست، چگونه از حقوق خود دفاع کنند؟

بهترین روش پیشنهادی در این موارد داشتن مشاور خبره در امر سیلو سازی است. در چنین مواردی به کارفرمایان توصیه می شود به هیچ عنوان طراحی و ساخت سیلو را همزمان در اختیار یک شرکت سیلو ساز قرار ندهند. به دفعات دیده شده که بعضی از شرکت های سیلوساز با پیشنهاد کاهش های چند صد میلیون تومانی قیمت، کارفرمایان را متقاعد به عقد قرارداد جهت طراحی و اجرا سیلو نموده و با علم به عدم اطلاع و تسلط فنی دستگاه های نظارتی و شهرداری های محلی اقدام به اصطلاح کم فروشی و سو استفاده های مالی از کارفرمایان نموده اند و با  بدعت هایی نظیر جایگزین کردن دیوار های برشی بتنی با دیوار آجری و ستون، کاهش ضخامت دیوار ها و سقف های بتنی و مصالح مصرفی تا پنجاه درصد و بیشتر تحت عناوینی نظیر سبک سازی و موارد تاسف بار دیگر، ضرر های جبران ناپذیری را به کارفرمایان وارد کرده اند. ضرر هایی که شاید بسیاری از آنها تا مدت ها پنهان بمانند ولی در نهایت تاثیرات خود را نشان خواهند داد. لذا جهت جلوگیری از فجایعی نظیر آنچه گفته شد، به کار فرمایان توصیه می شود برای طراحی سیلوهای خود تنها شرکت های مشاور معتبر را انتخاب نمایند. پیمانکاران و سیلو سازان معتبر و با سابقه همیشه می توانند در زمینه معرفی شرکت های مشاور معتبر به کارفرمایان کمک نمایند.

نکته دوم بعد از انتخاب شرکت مشاور معتبر و با تجربه جهت طراحی سیلو، درخواست از شرکت های مذکور جهت اعزام ناظر مقیم به محل اجرا پروژه است. در این صورت حتی اگر ناظرین شهرداری تسلط و آشنایی کافی با مبحث سیلو سازی نداشته باشند، ناظران مقیم نماینده مشاور بهترین وکیل مدافع شما در برابر پیمانکاراند. شاید عمل به این توصیه ها هزینه های اضافی برای کارفرمایان به همراه داشته باشد ولی در نهایت در زمینه حفاظت از حقوق آن ها است و مجموع این هزینه ها به مراتب کمتر از سودی است که پیماکاران با استفاده از بی اطلاعی عوامل نظارت و شهرداری و کارفرمایان در این موارد می برند و بسیار کمتر ضررهای احتمالی است که در هنگام حوادث طبیعی نظیر زلزله به کارفرمایان وارد خواهد شد.

بتن ازجمله فاکتورهای حساس در بحث سواستفاده از کارفرمایان است. متاسفانه در مورد کارخانه های بتن سازی ضوابط و قوانین موجود برای جلوگیری از سوء استفاده سودجویان کافی نیست و این افراد با روش های مختلف اقدام به کم فروشی می کنند. به کارفرمایان توصیه می شود تا حد امکان پیمانکاران را ملزم به نصب بچینگ و ساخت بتن در محل پروژه یا نزدیکی محل پروژه نمایند. ممکن است در پروژه های به خصوص کوچکتر و با حجم بتن ریزی کم (کمتر از ۸۰۰ متر مکعب) هزینه های ساخت پروژه افزایش یابد ولی بدون شک فواید آن بسیار بیشتر مضرات استفاده از بتن آماده با کیفیت نا مشخص است. چنانچه به هر دلیلی امکان نصب بچینگ و ساخت بتن در محل اجرا پروژه مهیا نبود و خرید بتن آماده تنها راه حل باقی مانده بود، دو راه حل معمول برای به حداقل رساندن امکان سو استفاده و کم فروشی کارخانه های بتن وجود دارد. ابتدا لازم است مشاور یا پیمانکار ملزم به اعزام ناظران مقیم در محل کارخانه بتن در تمام طول مدت بتن ریزی و نمونه گیری مداوم از بتن های ارسالی به محل پروژه شود. همچنین لزوم منوط کردن بخش قابل توجهی از پرداخت مالی به بعد از انجام آزمایش مقاومت فشاری ۲۸ روزه روی نمونه های بتن است که با این روش تا حد زیادی امکان کم فروشی و سو استفاده کاهش می یابد اما هزینه اضافی اعزام ناظران مقیم و هزینه های آزمایشگاه بتن (در صورتی که ضوابط شهرداری محلی کارفرما را ملزم به انجام آزمایش بتن نکرده باشد) را در پی دارد.

در خصوص میلگرد مصرفی لازم است که از شرکت مشاور و طراح و یا پیمانکاران با تجربه و سابقه دار مشورت گرفته شود. بعضی از میلگرد های ارزان قیمت تولید داخلی متاسفانه استاندارد های لازم را نداشته و به اصطلاح خشک بوده و به راحتی دچار شکستگی می شوند. نکته قابل توجه آن است که در برخورد با میلگرد هرگز به دنبال ارزان ترین برند های موجود در بازار نباشید بلکه با مشورت مشاور یا پیمانکار اقدام به خرید میلگرد نمایید.

در پایان لازم به ذکر است که سیلو های بتنی یا فلزی و به اصطلاح کالا یا سازه، سرمایه و درآمد زا است و در طول زمان هزینه های ساخت خود را جبران کرده و پس از آن اقدام به درآمد زایی می کند. صرفه جویی های بی مورد نظیر عدم مراجعه به طراح و مشاور معتبر و مستقل از پیمانکار، عدم مراجعه به پیمانکاران با تجربه و خوش سابقه، پکیج کردن طراحی و ساخت سیلو جهت کاهش هزینه های مالی، بی توجهی به بحث نظارت، صرفه جویی بی رویه در مصالح مصرفی و استفاده از بتن آماده با کیفیت نامعلوم و آهن آلات ارزان و بی کیفیت در نهایت تنها به ضرر کارفرمایان خواهد بود.

موارد مذکور به طور قطع شامل حال همه پیمانکاران نمی شود و بسیاری از پیمانکاران سیلو ساز با بالاترین استاندارد ها و کیفیت، همزمان کار طراحی و ساخت سیلوهای بتنی را انجام داده و قابلیت های فنی، اجرایی و وجدان کاری قابل ستایشی دارند اما معدودی سود جو خود را در بدنه پیمانکاران سیلوساز جا کرده و در غیاب سیستم های نظارتی کارا، اقدام به سو استفاده می کنند. در پایان توصیه می شود در صورت واگذاری طراحی و ساخت سیلو به صورت پکیج به یک پیمانکار با سابقه و مطمئن، نیاز است از مهندسان با تجربه و با سابقه در امر سیلو سازی، جهت مشاوره و نظارت های مقطعی درخواست کمک شود. بی شک پیمانکاران معتبر و باتجربه همیشه از حضور نظارت کاربلد و اهل فن در محل کارگاه استقبال کرده و از مشاوره های آن ها استفاده خواهند کرد.

 

 

 

قبلی نقش آنزیم ها به عنوان بهبود دهنده ها در محصولات نان و فرآورده های نانوایی
بعدی با پتانسيل توليد بيش از يك و نيم برابر مصرف داخلي، كمبود ماكارونی توجيهی ندارد!

بدون دیدگاه

پاسخ خود را بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.